Yüzer güneş güç santralleri doğal yaşama çatı oluyor

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Güneş gücü kesimi, karasal alanlardaki kurulumların ötesine geçerek su yüzeylerine taşınırken, yalnızca güç üretiminde verimlilik artışı sağlamakla kalmıyor, tıpkı vakitte tabiat dostu birer ekosistem merkezine dönüşüyor.

Yüzer güneş güç santralleri (GES), iklim kriziyle çabada “net sıfır” gayelerine hizmet ederken, kuşlar için inançlı bir mola yeri, su altındaki canlılar için ise korunaklı birer yuva olma özelliğiyle ekolojik onarımın kesimi haline geliyor. Klâsik güç tesislerinin tersine çevresel birer pürüz değil, biyolojik çeşitliliği destekleyen birer “yaşam adası” olarak öne çıkan bu sistemler, güç ve tabiatın ahenk içinde var olabileceği yeni bir devrin kapılarını aralıyor.

AA muhabirinin, Almanya merkezli rüzgar, güneş ve batarya depolama (BESS) sistemleri geliştiren memleketler arası proje geliştiricisi BayWa r.e.’nin yüzer GES’lerin çevresel tesirleri raporundan derlediği bilgilere nazaran, kelam konusu santraller güneş ışınlarının suya direkt ulaşmasını sınırlayarak sıcaklık dalgalanmalarını azaltıyor. Bu durum, bilhassa hassas tipler için daha stabil ömür alanı sağlıyor.

Rapora nazaran, kuşlar yüzer GES’leri inançlı bir dinlenme ve konaklama alanı olarak kullanıyor. İzleme çalışmalarında, kuşların paneller üzerine iniş yaparak dinlendiği, göçmen cinslerin ise bu alanları sığınak olarak değerlendirdiği gözlemleniyor.

Hollanda’daki Weperpolder projesinde inşaat öncesinde 200 olan tundra hafriyat sayısının proje sonrasında 370’e yükselmesi dikkati çekerken, raporda paneller etrafında yapılan bitkilendirme ve yapay habitat uygulamalarının kuşlar için ek barınma ve yuvalama alanları sağlayabileceği belirtildi.

Küçük balıkların yuvası Yüzer GES’ler oldu

Yüzer GES’ler biyolojik çeşitlilik açısından da yeni habitatların oluşmasına katkı sağlayabiliyor. Su altına yerleştirilen ve deniz canlılarının tekrar çoğalmasını desteklemek emeliyle geliştirilen yapay hayat alanları olan biohutlar, balıklar ve omurgasızlar için korunaklı alanlar sunuyor. Kelam konusu yapılar, besin zincirini destekleyerek daha geniş bir ekosistemin gelişimine katkı sağlıyor.

Raporda, yapılan izlemelerde tatlı su levreği, sazangiller ve tüp burunlu kaya balığı üzere cinslerin yanı sıra gammarid karidesi üzere omurgasızların bu alanlarda çoğaldığı tespit edildi.

Ayrıca, su sıcaklığı ve çözünmüş oksijen düzeylerinin canlı ömrü için sağlıklı sonlar içinde kaldığı, panellerin yaklaşık yüzde 5,9 oranındaki ışık geçirgenliğinin ise bilhassa açık su bölgelerinde hudutlu tesir yarattığı aktarıldı. Gölgeleme tesirinin ziyanlı alg oluşumunu azaltarak su kalitesini iyileştirebileceği, fakat yüzde 60’ın üzerindeki kapsama oranlarının besin zinciri açısından risk oluşturabileceği uyarısı yapıldı.

Yüzer GES’ler en çevreci seçeneklerden biri olarak öne çıkıyor

Konuya ait değerlendirmelerde bulunan Western Üniversitesi Profesörü Joshua M. Pearce, yüzer GES’lerin etraf dostu olan güneş gücü teknolojileri ortasında en çevreci seçeneklerden biri olduğunu söyledi.

Su yüzeyine kurulan panellerin tıpkı vakitte verimlilik avantajı sağladığını vurgulayan Pearce, “Suyun soğutucu tesiri panellerin verimliliğini artırırken, paneller buharlaşmayı önleyerek suyun korunmasına katkı sağlıyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Pearce, bilhassa su kaybının önlenmesinin en büyük çevresel katkılardan biri olduğuna işaret ederek, “Yüzer GES’lerin doğal etrafa en büyük olumlu katkılarından biri muhtemelen suyun korunmasıdır.” dedi.

Bu sistemlerin sucul canlılar için ömür alanı oluşturabileceğine de dikkati çeken Pearce, bilhassa kısmi gölge sağlayan yapıların kimi tipler için avantaj sunduğunu kaydetti.

Pearce, “Bir hayvanın kısmi gölgeyi tercih ettiği her durumda, yüzer GES’ler o tıp için yarar sağlayacaktır.” diyerek, balıkların avcılardan korunmak için gölgelik alanları tercih ettiğini ve bu açıdan yüzer GES sistemlerinin uygun ortam sunduğunu lisana getirdi.

Western Üniversitesi’nde yürüttükleri çalışmalara da değinen Pearce, balıkların ve kurbağaların güneş panellerine yakın alanları tercih ettiğine dair bulguların bulunduğunu ve bunu nicel olarak ortaya koymak için bu yaz kapsamlı bir çalışma planladıklarını belirtti.

Pearce, gelecekte su üstü tarım ve güç üretiminin birlikte optimize edilebileceğine işaret ederek, “Yüzer GES’lerle sağlanan kısmi gölgeleme sayesinde bitkilere ulaşan ışığın değiştirilmesinin, ziraî randımanı artırarak daha fazla besin üretimini mümkün kıldığına dair geniş ispat birikimi bulunuyor.” sözlerini kullandı.

Bu yaklaşımın süratle büyüyen bir dal haline geldiğini kaydeden Pearce, “Biz buna agrivoltaik diyoruz ve bu alan, daha fazla besin ile pak gücün birlikte üretilebilmesi sayesinde milyar dolarlık bir dala dönüşmüş durumda.” değerlendirmesini yaptı.

Pearce, misal optimizasyon potansiyelinin su altı bitkileri ve balık yetiştiriciliğinde de mümkün olabileceğini belirterek, “Deniz yosunu üzere su altı bitkileri ve balıklar için de emsal optimizasyon imkanları bekliyoruz. Bu alandaki çalışmalar şimdi başlangıç evresinde.” diye konuştu.